Nâng chuẩn tín dụng gây khó cho DN SME

Áp lực lên hệ thống quản trị:

Song hành cùng với tình trạng căng về thanh khoản là tốc độ gia tăng nợ xấu của Ngân hàng lên cao. Báo cáo mới nhất của Vietcombank cho thấy, nợ dưới tiêu chuẩn quý 3 của Vietcombank là 3,9 %. Hệ thống quản trị của Vietcombank tương đối chặt chẽ và cách đánh giá nợ xấu khá sát sao, có thể nói là ở mức cao nhất của hệ thống NH. Vì vậy nếu nhìn theo quan điểm nông dân, xét một cách tương đối thì việc các NH khác báo cáo nợ xấu khá thấp là ko chuẩn, mà khả năng nợ xấu ở quãng như VCB hoặc hơn là điều hoàn toàn có thể.

Trước những rủi ro hiện hữu, các Ngân hàng đã nhanh chóng cải tiến lại quá trình rà soát, xét duyệt tín dụng đối với các khách hàng. Một loạt Ngân hàng đã có những thay đổi về tiêu chí đánh giá khách hàng, tài sản thế chấp, hay xét duyệt hợp đồng tín dụng.

Ngân hàng Quân đội đi đầu trong hoạt động nâng cao chuẩn định giá tài sản thế chấp. Giá trị định giá tài sản tụt khá sâu so với thời gian trước đây. Điều đó đồng nghĩa với cùng loại tài sản, khách hàng giờ đây chỉ có được hạn mức thấp hơn rất nhiều. Ở khía cạnh khác với khách hàng, Ngân hàng Công thương hiện tập trung chú trọng hoạt động kiểm tra, thẩm định khách hàng với những tiêu chuẩn khắt khe hơn. Những thay đổi này thể hiện rõ quan điểm phòng thủ, giúp các Ngân hàng tái định giá lại tài sản, đánh giá sát hơn mục đích tín dụng và mức tín nhiệm của khách hàng, giúp Ngân hàng giảm bớt rủi ro trong kinh doanh.

Những thay đổi trên đồng nghĩa với việc Ngân hàng đang nâng dần chuẩn tín dụng đối với khách hàng. Quá trình này làm thay đổi hoạt động Ngân hàng khi việc đánh giá và xét duyệt tín dụng sẽ chặt chẽ, sát thực, ít rủi ro hơn, cũng như tác động trực tiếp đến doanh nghiệp khi họ buộc phải chú trọng hơn tới chất lượng công việc cùng với hoạt động quản lý tài chính của mình.

Những tác động ngược chiều:

Ở góc nhìn thanh khoản, việc nâng chuẩn tín dụng sẽ có tác động mạnh lên hệ thống. Trước đây, các Ngân hàng nhỏ thường áp dụng các cơ chế tương đối thông thoáng và có nhiều ưu đãi cho khách hàng của mình để tạo vị thế cạnh tranh. Trong bối cảnh huy động căng thẳng như hiện tại, việc những cơ chế nói trên bị bó hẹp đã dẫn tới một bộ phận doanh nghiệp dịch chuyển giao dịch của mình sang Ngân hàng lớn. Điều đó dẫn tới thanh khoản và giao dịch của những Ngân hàng nhỏ lại càng bị ảnh hưởng nhiều hơn.

Với các Ngân hàng lớn, trong một hạn mức tín dụng bị giới hạn, việc tiếp nhận những khách hàng mới sẽ có nhiều phát sinh. Ngân hàng buộc phải sàng lọc khi tiếp nhận những yêu cầu về tín dụng. Định mức cho vay cho mỗi doanh nghiệp sẽ bị co hẹp do sự gia tăng của số lượng khách hàng.

Về phía doanh nghiệp, hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp hiện đang phải đối mặt những điều kiện ràng buộc về tài chính chặt chẽ hơn do nhu cầu kiểm soát rủi ro. Những doanh nghiệp nhỏ và vừa với nguồn vốn và tài sản hạn chế sẽ gặp nhiều khó khăn trong quá trình tìm kiếm nguồn tài chính cho công việc của mình, khi các tiêu chí quản lý của Ngân hàng được siết chặt.

Với hiện trạng Ngân hàng nhỏ không ổn định, Ngân hàng lớn không dư dả hạn mức, bài toán tài chính cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ là bài toán nan giải không chỉ một sớm một chiều. Năm 2012 sẽ là năm rất khó khăn cho các DN dạng SME và hệ thống các DN phải rời cuộc chơi sẽ gia tăng nhanh chóng, dù lượng DN giải thể năm nay đã là một con số rất lớn so với trước đây.

…và ảnh hưởng lên hệ thống trong dài hạn

Với quyết tâm giảm lãi suất của NHNN, có thể tới đây khung lãi suất huy động sẽ tiếp tục đi xuống theo định hướng của NHNN.

Đối chiếu với những diễn biến thực tại, việc giảm lãi suất huy động sẽ tiếp tục tạo ra áp lực lên thanh khoản của những Ngân hàng nhỏ. Khi thanh khoản ngày càng căng thẳng, NHNN thực hiện tái cấp vốn và giám sát đặc biệt NH. Theo đó, hoạt động sát nhập sẽ diễn ra như hệ quả tất yếu. Có thể là 2 năm, 3 năm, hoặc 5 năm, nhưng số NH sẽ giảm xuống khoảng một nửa là tất yếu.

Vậy 14% huy động hay thấp hơn chỉ là công cụ để ép thanh khoản các NH. Lộ trình hướng đi đã nhìn rõ. Tuy nhiên, cần phải nhìn nhận khách quan là những biến động khi cải cách hệ thống theo kiểu này cực kỳ nguy hiểm. Cái giá phải trả cũng ko rẻ chút nào, với chỉ tiêu đo lường là lượng hy sinh của các DN SME trong năm 2012 tới.

Theo Arrowhanoi (Vinase)
Tựa đề tự đặt

Một góc nhìn về thanh khoản

Trong nỗ lực bình ổn lãi suất cho vay của hệ thống Ngân hàng(NH), Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã siết chặt giám sát việc tuân thủ quy định về trần lãi suất nhằm ép dòng tiền huy động của các ngân hàng về mức lãi suất mục tiêu là 14%/ năm. Thời gian triển khai vừa qua, thị trường đã có những tín hiệu khả quan bước đầu nhưng vẫn còn rất nhiều vướng mắc liên quan đến hoạt động huy động, cho vay và thanh khoản của thị trường.


Những vấn đề thanh khoản phát sinh:

Sau khi NHNN có những hành động mạnh mẽ để thực hiện nghiêm trần lãi suất tiền gửi 14%/năm, lượng huy động tại các NH Thương mại tụt giảm đáng kể. Theo số liệu của NHNN, tổng số dư tiền gửi tại các NH trong tháng 10 giảm khoảng 0,74% so với tháng 9. Do lãi suất tiết kiệm không đáp ứng được lãi suất kỳ vọng, nên đã có hiện tượng người dân rút tiền hoán đổi sang mua vàng, ngoại tệ để bảo toàn giá trị tài sản. Lượng tiền gửi tại các NH tụt nhanh, đặc biệt là tại các NH nhỏ. Họ buộc phải đối mặt với vấn đề thanh khoản, hậu quả của cuộc đua lãi suất kỳ hạn ngắn trước đây, đang dần tạo thành áp lực nặng nề lên hệ thống thanh toán của mỗi NH.

Trong khi đó, lãi suất trên thị trường liên NH liên tục tăng cao, tạo hiện tượng phân lớp rõ ràng trong hệ thống các NH. Nhóm các NH bức bối về thanh khoản, buộc phải vay lãi suất cao trên thị trường liên NH đã trở thành nhóm bị nghi ngại bởi những rủi ro có thể gặp phải.

Nhìn dưới góc độ hiệu ứng tâm lý, niềm tin của công chúng càng lung lay khi hàng ngày phải đối mặt với thông tin về nợ xấu NH, các vụ vỡ nợ, khoản chi phí hạn chế của bảo hiểm tiền gửi . Vì thế, thời gian gần đây, không chỉ có người dân rút tiền mà cả các doanh nghiệp cũng có hiện tượng phòng thủ khi chuyển tiền về giao dịch tại tài khoản ở những NH lớn. Điều này làm cho vấn đề thanh khoản ở các NH nhỏ càng thêm căng thẳng.

Góc nhìn về bản chất vấn đề thanh khoản:

Có một nghịch cảnh mà các nhà nghiên cứu kinh tế Việt Nam đã nhiều lần lên tiếng. Dù bối cảnh kinh tế có nhiều bất ổn, nhưng trong vài năm gần đây mọi người đã rất quen với những báo cáo với nhiều điểm nhấn về thành tích của NH. Trong quá khứ không xa, đã có những thời điểm lãi suất lên cao, thanh khoản nóng bỏng nhưng các NH vẫn luôn có cách tiếp cận với nguồn vốn trong giới hạn nhất định để giải quyết vấn đề của họ. Hiện tại, khi thị trường đầy khó khăn thì trong báo cáo tài chính, khoản lợi nhuận của NH vẫn là con số đáng để ngưỡng mộ

Với tư duy đắp đổi, với cách nghĩ luôn tồn tại giải pháp tình thế để tạo lối thoát, các nhà quản trị NH đã quên việc tìm ra nguyên nhân sâu xa, bản chất của sự việc để giải quyết tận gốc vấn đề thanh khoản. Và thay vì nghiên cứu và tìm ra phương thức cho bài toán dài hạn thì họ lại biến các câu chuyện lịch sử thành các điểm sáng ghi nhớ về cách ứng xử linh hoạt trong tình huống khó khăn. Lâu dần, tư duy lệch lạc về thanh khoản của Ngân hàng đã thành lối mòn trên toàn hệ thống.

Trên thực tế, gốc gác quan điểm này xuất phát từ việc Ngân hàng đã đẩy mọi rủi ro thanh khoản vào nền kinh tế. Theo đó, áp lực của việc lãi suất tăng cao, tỷ giá thiếu ổn định đã được trút bỏ sang để doanh nghiệp và người dân hứng chịu. Để giải quyết vấn đề này, các Ngân hàng buộc phải quay trở lại với việc chuẩn hóa và áp dụng hiệu quả những yêu cầu cơ bản của ngành: đó là làm rõ ràng, minh bạch hóa hoạt động của NH, nâng cao chất lượng của hệ thống quy định về an toàn, chất lượng tài sản, chuẩn hóa hệ thống báo cáo của mình.

Việc chuẩn hóa, minh bạch hóa hoạt động sẽ hướng Ngân hàng đến sát hơn với khuôn khổ của các tiêu chuẩn quốc tế. Như vậy sẽ hạn chế những hoạt động rủi ro, giúp Ngân hàng vững vàng hơn trước biến động thị trường. Lúc này thị trường cũng sẽ ít gặp hơn tình trạng bấp bênh, trồi sụt thanh khoản và những sự tăng giảm bất thường của lãi suất. Đó là điều kiện thuận lợi để tạo một môi trường kinh doanh lành mạnh cho doanh nghiệp. Theo đó, việc hoạch định và điều hành chính sách của Ngân hàng Nhà nước sẽ duy trì được các mục tiêu dài hạn một cách ổn định.

Những cố gắng chuyển mình:

Trong nỗ lực thích ứng với tình hình mới, một số Ngân hàng đã nhanh chóng điều chỉnh lại các tiêu chuẩn của mình. Những nội dung như tỷ lệ thanh khoản, chất lượng tài sản, hiệu quả hoạt động đã được theo dõi sát sao hơn. Trước những biến động thị trường bất động sản, nhiều Ngân hàng đã tiến hành tái đánh giá lại tài sản nhằm hạn chế những rủi ro do tác động của thị trường.

Mới đây, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Thông tư 35 quy định về việc công bố thông tin của các Ngân hàng, nhằm tăng tính minh bạch, lành mạnh hóa thị trường, giúp củng cố niềm tin của doanh nghiệp và người dân. Thông qua hệ thống thông tin đó, công chúng có thể có những đánh giá nhất định về các Ngân hàng, tạo tiền đề cho việc chuẩn hóa hoạt động toàn hệ thống Ngân hàng. Hy vọng chúng ta sẽ nhìn thấy những thay đổi tích cực và liên tục từ phía các Ngân hàng, cũng như sự quan tâm sát sao và duy trì chính sách một cách nghiêm túc từ phía Ngân hàng Nhà nước để thị trường thực sự tốt hơn.

Theo Arrowhanoi (Vinase)

Bảy biện pháp tăng cường quản lý thị trường vàng

Cuối cùng, Ngân hàng Nhà nước cũng đã chính thức trình Chính phủ dự thảo nghị định về quản lý hoạt động kinh doanh vàng, gồm 7 chương 24 điều.

Các quy định của dự thảo nghị định này được xây dựng theo hướng tổ chức lại thị trường vàng thông qua việc Ngân hàng Nhà nước quản lý chặt chẽ và can thiệp mạnh vào thị trường vàng nhằm ngăn ngừa hoạt động đầu cơ vàng, hạn chế kinh doanh vàng miếng nhưng vẫn đảm bảo quyền tích trữ vàng, mua bán vàng của người dân.

Dự thảo nghị định xác định bảy biện pháp để tăng cường quản lý thị trường vàng sau khi được ban hành và đi vào đời sống.

Thứ nhất, Ngân hàng Nhà nước quản lý chặt chẽ hoạt động sản xuất vàng miếng. Do hoạt động sản xuất vàng miếng có tác động rất lớn tới nguồn cung vàng miếng trong nước, nên để bình ổn thị trường vàng, hoạt động sản xuất vàng miếng cần được quản lý, kiểm soát chặt chẽ.

Dự kiến với các điều kiện đưa ra trong nghị định, khi ban hành số lượng doanh nghiệp được phép sản xuất vàng miếng sẽ giảm xuống đáng kể từ con số 8 tổ chức tín dụng và doanh nghiệp hiện nay. Đồng thời, dự thảo nghị định cũng quy định rõ việc sản xuất vàng miếng được thực hiện theo hạn mức do Ngân hàng Nhà nước cấp từng lần.

Thứ hai, dự thảo nghị định thu hẹp đối tượng được phép kinh doanh mua bán vàng miếng, không khuyến khích hoạt động mua bán vàng miếng.

Khắc phục bất cập trong quản lý hoạt động kinh doanh mua bán vàng miếng hiện nay (hoạt động mua bán vàng miếng được thực hiện khá tự do tại hầu hết 12.000 doanh nghiệp kinh doanh vàng, gây khó khăn cho công tác quản lý và tăng nguy cơ vàng hóa”), dự thảo bổ sung quy định coi hoạt động kinh doanh mua bán vàng miếng là hoạt động kinh doanh có điều kiện, có cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh.

“Với các điều kiện chặt chẽ, dự kiến số lượng doanh nghiệp được phép kinh doanh mua bán vàng miếng sẽ thu hẹp đáng kể từ trên 10 ngàn doanh nghiệp như hiện nay xuống chỉ còn một số doanh nghiệp, tổ chức tín dụng có khả năng tài chính, kinh nghiệm, uy tín trong lĩnh vực kinh doanh vàng được phép tiếp tục thực hiện mua bán vàng miếng”, Ngân hàng Nhà nước cho biết.

Như vậy, việc kinh doanh vàng miếng không có giấy phép của Ngân hàng Nhà nước và hoạt động mua bán vàng miếng trên thị trường tự do là hoạt động bất hợp pháp và sẽ bị xử lý nghiêm khắc theo quy định của Nghị định 95/2011/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành.

Thứ ba, Ngân hàng Nhà nước quản lý chặt chẽ hoạt động xuất, nhập khẩu vàng nguyên liệu, là cơ quan tổ chức và/hoặc cấp phép hoạt động xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu. Quy định này cũng nhằm tạo điều kiện để quản lý, kiểm soát lượng vàng nguyên liệu xuất khẩu, nhập khẩu cũng như điều tiết cung - cầu trên thị trường, hạn chế tình trạng xuất nhập lậu vàng, đầu cơ, lũng đoạn thị trường.

Thứ tư, Ngân hàng Nhà nước thực hiện quản lý chặt chẽ hơn hoạt động sản xuất, mua bán vàng trang sức, mỹ nghệ. Theo quy định tại dự thảo, hoạt động sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ phải được cơ quan này cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh.

Thứ năm, quản lý chặt chẽ các hoạt động kinh doanh vàng khác. Dự thảo nghị định quy định các hoạt động kinh doanh vàng khác, ngoài hoạt động được quy định trong dự thảo sẽ chỉ được phép thực hiện sau khi Thủ tướng Chính phủ cho phép và được NHNN cấp phép.

Với hoạt động kinh vàng trên tài khoản, hoạt động phái sinh về vàng tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt tạo điều kiện cho hoạt động đầu cơ, gây bất ổn thị trường vàng, ngoại hối, ảnh hưởng đến chính sách tiền tệ và quyền lợi của người dân, nên việc cho phép thực hiện các hoạt động này phải tùy thuộc vào điều kiện thực tế trong từng thời kỳ.

Thứ sáu, dự thảo có những quy định tạo cơ chế cho phép Ngân hàng Nhà nước thực hiện các biện pháp can thiệp bình ổn thị trường vàng khi có diễn biến bất thường qua các hoạt động: cấp phép sản xuất vàng miếng; tổ chức mua bán vàng miếng trên thị trường trong nước; tổ chức xuất khẩu, nhập khẩu vàng nguyên liệu; tổ chức huy động vàng.

Thứ bảy, nhà nước thực hiện điều tiết thị trường vàng thông qua chính sách thuế. Dự thảo nghị định quy định Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước trình cơ quan có thẩm quyền ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền chính sách thuế xuất khẩu, nhập khẩu vàng, thuế trị giá gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế thu nhập đối với hoạt động kinh doanh vàng phù hợp trong từng thời kỳ.
Theo VNEconomy

Tình hình lãi suất liên Ngân hàng ngày 27-10-2011

	ON	1w	2w	1m	3m
VND	14-16	16-17	18-19	22lvl
USD		4-4.5	4.5-5.5	5.8lvl

tỷ giá VND/USD:

+  đầu giờ sáng:     21.500/530                   cuối giờ sáng:  21.410/510

+ đầu giờ chiều:     21.400/500                  cuối giờ chiều:  21.370/440

Tình hình LS liên ngân hàng

Đến chiều ngày 18/10, các mức LS liên Ngân hàng như sau:

	ON	1w	2w	1m	3m
VND	16-18	18.5-19	19-22.5	25lvl
USD	2.8-3.2	3.5-4.5	4.5-5.5	5.5lvl

Thậm chí ngày 17-10, có thời điểm một vài Ngân hàng cần vốn chào mức lãi lên đến 30%.

(Nguồn: Reuter)

Một số nguyên nhân có thể lý giải như sau:

1.    Sau khi Ngân hàng Nhà nước có các thông tư chấn chỉnh lại hoạt động huy động đã bị biến tướng trước đây, sau đó là những động thái quyết liệt của Thanh tra, tiến hành xử lý nghiêm Đông Á, HD Bank, Nông Nghiệp thì nguồn huy động từ dân cư rút ra khỏi hệ thống Ngân hàng nhỏ ngày càng nhiều vì họ không còn lợi thế cạnh tranh về mặt lãi suất, ngoài ra đây cũng là dịp cuối năm nên tình hình trữ hàng tết cũng là một rong những nguyên nhân. Các Ngân hàng nhỏ, đặc biệt là các Ngân hàng quản trị thanh khoản kém phải tìm đến kênh liên Ngân hàng để bù đắp thiếu hụt tạm thời, từ đó đẩy lãi suất lên cao.

2.    Các ngân hàng nhỏ, thiếu hụt thanh khoản không trả được những khoảng vay liên Ngân hàng đến hạn đành phải chấp nhận một mức lãi suất phạt cộng thêm, ngoài ra các Ngân hàng thừa vốn sẽ cẩn trọng hơn khi dè chừng các Anh này vì rủi ro có thể đến bất cứ lúc nào, từ đó đẩy áp lực ngày càng cao cho các ngân hàng có vấn đề về thanh khoản.

3.    Có trường hợp trước đây, một số Ngân hàng đã lấy vốn trên thị trường 2 (thị trường liên Ngân hàng) với LS thấp rồi mang gửi tại các Ngân hàng có mức lãi suất cao (khoảng 19% - 20%) với hình thức sổ tiết kiệm ủy quyền cho cá nhân đứng tên, nay tình hình đã trở nên căng thẳng nên các Ngân hàng này quyết định rút vốn về để phòng thủ hoặc trả lại trên thị trường 2, điều này cũng gia tăng áp lực lên các Ngân hàng nhỏ vì thông thường những món gửi này là khá lớn.

4.    Gần đây, nổi lên một vài vụ việc lừa đảo có liên quan đến hệ thống Ngân hàng, một vài Ngân hàng bị ảnh hưởng nặng. Ngoài ra, thời điểm này tình hình nợ xấu ngày càng tăng cao, đặc biệt những lĩnh vực liên quan đến chứng khoán, bất động sản, thương mại thép … khiến những Ngân hàng nhỏ, quản trị kém tính toán nguồn để trích lập dự phòng theo qui định mà các Ngân hàng này lại là những Anh cho vay những ngành này với tỷ trọng cao trước đây, hạn chế tối đa tăng trưởng tín dụng.

Nếu chúng ta nhìn lại tình hình bơm vốn cho thị trường OMO (thị trường liên Ngân hàng) thì sẽ thấy NHNN tiếp tục bơm ròng vào thị trường này trong những ngày gần đây.

(Nguồn: Reuters)

Tuy nhiên, để có vốn trên thị trường này, các Ngân hàng nhỏ cần phải có những loại giấy tờ có giá như Trái phiếu chính phủ chẳng hạn, nhưng với nguồn lực hạn chế thì chắc chắn việc có nhiều những loại giấy tờ có giá này là không thể, hoặc cần thiết thì các Ngân hàng nhỏ có thể nhờ Ngân hàng nhà nước hỗ trợ qua con đường tái cấp vốn. Nhưng nhìn đi nhìn lại thì những Anh này hồ sơ tín dụng hầu như tập trung nhiều vào những ngành không liên quan đến những lĩnh vực mà Ngân hàng nhà nước ưu tiên tái cấp vốn như sản xuất, nông lâm ngư nghiệp, xuất khẩu … mà chủ yếu là cho vay bất động sản, tài chính, thương mại thì lấy đâu ra hồ sơ để mà tái cấp vốn.

Với tình hình hiện tại, các Ngân hàng nhỏ và yếu chỉ trông mong các Ngân hàng lớn thừa tiền “động lòng” mà “tiếp máu” và Ngân hàng nhà nước có chính sách hỗ trợ đặc biệt bơm vốm cho họ khi mà con đường trước mắt “tối đen”.

Xét về phía Ngân hàng Nhà nước, liệu có thể bơm vốn giá rẻ qua thị trường liên Ngân hàng để cứu giúp các Ngân hàng nhỏ và yếu không? Điều này hoàn toàn lệ thuộc vào chính sách của Ngân hàng Nhà nước trong thời gian tới. Trong trường hợp, Ngân hàng Nhà nước không tiến hành bơm vốn để ứng cứu và tiếp tục siết chặt mọi con đường tiếp cận vốn thì chúng ta sẽ đoán được tình hình như sau:

·    Lãi suất liên Ngân hàng tiếp tục ở mức cao do cầu từ các Ngân hàng nhỏ và yếu là nhiều, sẽ tiếp tục phát sinh các trò lách huy động tại thị trường 1 (thị trường huy động từ dân cư) càng tinh vi hơn mặc dù biết rằng sẽ rất rủi ro. Và cũng sẽ đến một lúc nào đó, các Ngân hàng nhỏ và yếu sẽ tự “chết” dẫn đến sự ảnh hưởng dây chuyền trong toàn hệ thống, cộng thêm tình hình các Doanh nghiệp phá sản, vỡ nợ tín dụng (đã thấy trong thực tế thời gian gần đây), bùng phát tín dụng đen ngoài thị trường thì thật sự là bi đát.

·    Trước tình hình siết chặt tăng trưởng tín dụng, đặc biệt là các ngành phi sản xuất, giảm tỷ lệ tăng trưởng tín dụng từ 22% xuống còn 16% vào cuối năm, các Ngân hàng lớn thừa tiền sẽ hạn chế tối đa việc giải ngân cho các Doanh nghiệp mà thay vào đó là xoay tiền trên thị trường liên Ngân hàng để có lãi suất cao hơn. Điều này làm cho việc hạ lãi suất cho vay cho các Doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn hơn, từ đó sẽ gây ra nguy cơ đình đốn sản xuất do đã đến lúc Doanh nghiệp đã hết sức chịu đựng.

Do đó, mặc dù vẫn theo đuổi chủ trương siết chặt hoạt động Ngân hàng, nhằm tiến tới tái cấu trúc một các toàn diện hệ thống Ngân hàng Việt Nam, thực hiện chủ trương của Chính phủ nhằm kiềm chế lạm phát – Nghị quyết 11 nhưng Ngân hàng nhà nước cũng nên linh động trong việc bơm và hút tiền cho hệ thống Ngân hàng, nhận biết, tách nhóm và tiến hành có những giải pháp phù hợp đưa vào tầm kiểm soát đối với các Ngân hàng nhỏ và yếu kém để trị bệnh, nếu bệnh quá nặng thì đây là cơ sở cho việc tiến hành tái cấu trúc, sát nhập sớm diễn ra. Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước cũng nên lưu ý đến việc giải quyết các vấn đề nợ xấu trong hệ thống Ngân hàng sẽ bùng phát trong thời gian sắp tới.

(tổng hợp)

Tình hình lãi suất ngày 17/5/2011

Vào đầu ngày tình hình lãi suất các kỳ hạn như sau:

	ON	1w	2w	1m	2m -3m
VND	13	15.5-16.5	16.5-17.5	18-18.5
USD	0.8-1	1.3-1.5	1.8-2.0	2.5

Đến giữa cuối giờ sáng và đầu giờ giao dịch chiều lãi suất thị trường giảm mạnh so với đầu buổi sáng do đa số các Ngân hàng đều offer tiền đồng: ON 12-13

Tỷ giá VND/USD:

+ đầu giờ sáng:     20.700/750        cuối giờ sáng:  20.750/780

+ đầu giờ chiều:    20.690/730        cuối giờ chiều:  20.780/810

  

	mua	bán
cao nhất	20.875	20.900
thấp nhất	20.690	20.730

Như vậy có thể thấy rằng tình hình lãi suất trên thị trường 2 tiếp tục xu hướng giảm! Việc này có nên hy vọng kéo lãi suất huy động tại thị trường 1 bớt căng thẳng không?

Tình hình lãi suất ngày 16-5-2011

Vào đầu ngày tình hình lãi suất các kỳ hạn như sau:

	ON	1w	2w	1m	2m -3m
VND	16	16.5-17	17-18	19lvl	20lvl
USD	0.8-1	1.3-1.5	1.8-2.0	2.0-2.5

Đến giữa cuối giờ sáng và đầu giờ giao dịch chiều lãi suất thị trường giảm mạnh so với đầu buổi sáng: ON 13-14

 tỷ giá VND/USD:

+ đầu giờ sáng:     20.595/615         cuối giờ sáng:  20.640/650

+ đầu giờ chiều:    20.635/643        cuối giờ chiều: 20.665/685

Tình hình lãi suất liên Ngân hàng gần đây cho thấy mức độ căng thẳng đã dịu đi, từ mức 24% kỳ hạn một tháng kéo dài trước đó đã giảm xuống mức 21%, 20% rồi 19%.

Bản chất của việc thoái vốn ồ ạt hiện nay!

Cách đây vài năm, nền kinh tế Việt Nam phát triển nhanh chóng với tỷ lệ tăng trưởng đều đặn trung bình trên 7%/năm, đầu tư nước ngoài gia tăng liên tục, đặc biệt là sự kiện Việt Nam gia nhập tổ chức WTO tạo cho nhà đầu tư trong nước cũng như nước ngoài, cá nhân cũng như tổ chức, nhà nước cũng như ngoài nhà nước một kế hoạch đầu tư hoàng tráng với mong muốn tạo nên nhiều sự chuyển biến cho sự nghiệp kinh doanh của mình. Bên cạnh đó, với mục tiêu tăng cường hiệu quả hoạt động của các Doanh nghiệp Nhà nước thông qua giải pháp cổ phần hóa cũng là một mục tiêu đúng đắn của chính phủ. Tuy nhiên, từ năm 2008 trở lại đây, khi nền kinh tế thế giới rơi vào cuộc khủng hoảng tài chính trầm trọng kéo theo nhiều nền kinh tế trên thế giới bị ảnh hưởng theo trong đó có Việt Nam.

Khủng hoảng tài chính, giá cả tăng cao kéo theo giá cả trong nước tăng theo, lạm phát luôn phi mã, tỷ giá bất ổn, vấn đề hiệu quả của đầu tư công, thâm hụt ngân sách và tài khoản vãng lai … luôn là những vấn đề đau đầu của các nhà lãnh đạo. Về phía các nhà đầu tư họ đã thấm thía bài học đầu tư và mở rộng hoạt động kinh doanh mà không có kế hoạch phòng thủ cho những tình huống bất trắt xảy ra. Dự án đã triển khai nhưng không đủ tiềm lực tài chính để theo đuổi tiếp tục, sản xuất bị ngưng trệ do lãi vay Ngân hàng quá cao, khách hàng thì đang tìm mọi cách để giảm chi phí hoạt động nên đầu ra bị hạn hẹp … tất cả những vấn đề đó đặt nhà đầu tư đứng trước giải pháp hoặc là đóng cửa, thoái vốn hoặc là thông qua hình thức mua bán sáp nhập để tìm cho mình một Đối tác đi chung con đường phía trước.

Thực tế hiện nay chúng ta thấy có khá nhiều kế hoạch thoái vốn, rút lui ở khá nhiều Doanh nghiệp của các nhà đầu tư lớn. Cuối năm 2010, Tập đoàn Bourbon chuyển nhượng toàn bộ 68,52% vốn cổ phần của CTCP Bourbon Tây Ninh (SBT) với lý do tập trung vào hoạt động cung ứng dịch vụ hàng hải dầu khí ngoài khơi theo yêu cầu của cổ đông công ty mẹ tại Pháp . Cùng thời điểm đó, Ngân hàng Sacombank (STB) đã giảm tỷ lệ sở hữu tại Công ty Quản lý Quỹ Việt Nam (VFM) từ 42,66% xuống còn 10,5%. Cách đây vài tháng, CTCP Vincom (VIC) đã chuyển nhượng toàn bộ 75% vốn của CTCK Vincom cho Đối tác mới và Đối tác này đã tiến hành đăng ký đổi tên. Hai trường hợp khác cũng gây sự chú ý đặc biệt vào cuối năm 2010 là việc thoái vốn của các tập đoàn, tổng công ty, doanh nghiệp có vốn nhà nước còn diễn ra nhanh hơn. Tiêu biểu trong số này có thể kể đến CTCP Tài chính Dầu khí (PVF) và Tổng CTCP Xây lắp Dầu khí (PVX) đăng ký bán ra nhiều cổ phiếu "họ dầu khí"; Tập đoàn Công nghiệp cao su Việt Nam vừa thoái toàn bộ 40% vốn cổ phần tại CTCK Cao su. Tổng công ty Hàng hải Việt Nam đăng ký thoái hơn 5% vốn tại CTCP Hàng hải Hà Nội (MHC). Mới nhất, trong ĐHCĐ của CTCP Vận tải biển và BĐS Việt Hải (VSP), cổ đông lớn Vinashin khẳng định sẽ tiếp tục lộ trình thoái vốn khỏi công ty này.

Làn sóng thoái vốn không chỉ dừng lại ở các cổ đông lớn là tổ chức như nói trên mà còn lan sang các cổ đông lớn là cá nhân. Một cổ đông cá nhân tại CTCP XNK Lâm thủy sản Bến Tre (FBT) đăng ký thoái toàn bộ 6,67% cổ phần FBT đang nắm giữ; một cổ đông tại CTCP Vinpearl (VPL) đăng ký bán ra 16,2 triệu cổ phiếu VPL; cổ đông lớn của CTCP Công nghệ viễn thông Sài Gòn (SGT), CTCP Xuất nhập khẩu Thủy sản Bến Tre (ABT), CTCP Tập đoàn Đại dương (OGC) cũng đăng ký bán ra… Hiện tượng thoái vốn trên diện rộng dường như là một dấu hiệu khá bất thường lúc thị trường trầm lắng.

Việc thoái vốn ở những cổ đông lớn hầu như đa số diễn ra ở khâu giao dịch thỏa thuận và chào bán riêng lẻ với mức chênh lệch so với mệnh giá là không nhiều, thậm chí có trường hợp bán thấp hơn mênh giá nên sự ảnh hưởng đến thị trường niêm yết là không lớn. Bản chất việc thoái vốn của các cổ đông lớn này đều có thể giải thích được, đó là sau khoảng thời gian đầu tư không hoặc chưa hiệu quả, chưa đủ tiềm lực tài chính hoặc đầu tư không đúng thế mạnh và chuyên môn của mình, thì đây là khoảng thời gian bắt buột họ phải suy tính kỹ càng về việc có thể tiếp tục “leo lưng cọp” nữa hay không hoặc tiến hành thoái vốn để tập trung vào những hoạt động kinh doanh cốt lõi của mình nếu không muốn mất luôn những gì mình có trước khi quá muộn. Tình hình kinh tế khó khăn như hiện nay, việc tiên đoán khả năng hồi phục của nền kinh tế Việt Nam và thế giới là khá mơ hồ và chưa rõ tình hình này sẽ kéo dài bao lâu.

Về phía bên mua, họ hấy rằng đây là một cơ hội không thể tốt hơn để tham gia đầu tư vào lĩnh vực mà mình mong muốn với giá cả khá hợp lý, cơ hội lựa chọn món hàng tốt và phù hợp là khá nhiều, có nhiều lợi thế về đàm phán.

Như vậy, chúng ta có thể thấy rất rõ rằng khi kinh tế suy giảm, khó khăn, đây chính là thời điểm để sàng lọc hay nói cách khác là thời điểm “thay máu” của các lớp nhà đầu tư, chúng ta nên xem đây là chuyện hiển nhiên sẽ xảy ra và nó là một qui luật của nền kinh tế thị trường, nó sẽ diễn ra thường xuyên và không từ bỏ bất cứ ai. Những nhà đầu tư nào có chiến lược kinh doanh tốt, khả thi, có kế hoạch và sự linh hoạt trong kinh doanh thì sẽ vẫn tồn tại và phát triển, những nhà đầu tư nào chỉ làm theo phong trào (bất động sản và tài chính, chứng khoán), đầu tư ngoài những lĩnh vực không phải là thế mạnh, chưa có nhiều kinh nghiệm (thường gặp ở các tập đoàn nhà nước và các tập đoàn tư nhân đa ngành) phải buột thay đổi chiến lược.

Việc còn lại cần phải làm là cần thiết phải nâng cao chất lượng của các tổ chức tư vấn, định giá, đưa ra các khung pháp lý chuẩn để hỗ trợ các bên mua bán áp dụng cho đúng luật, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của cả hai Bên và của cả nhà nước.

(Bài viết có tham khảo thông tin trên Báo Đầu tư chứng khoán)

Đám đông không ngu ngốc

Nếu bạn nhìn thấy đám đông bên ngoài một siêu thị, hẳn đang có đợt khuyến mại. Nếu đám đông tụ tập ngoài ngân hàng, nhiều khả năng nhóm người gửi tiền đầy lo lắng đang cố gắng rút tiền ra. Trong cả hai trường hợp, hành động của nhóm người này phát đi tín hiệu rằng sẽ có lợi nếu hành động theo đám đông.

Thế nhưng liệu nguyên tắc sự khôn ngoan của đám đông có áp dụng được với hoạt động đầu tư? Nhiều khi ở thời điểm bong bóng đỉnh cao, việc đi ngược lại đám đông mang lại hiệu quả. Bong bóng xảy ra khi một phần dân số quan tâm đến loại tài sản nhất định, dù đó là cổ phiếu công nghệ cuối thập niên 1990 hay bất động sản vào giữa những năm 2000. Chuyện kể rằng vào năm 1929, Joseph Kennedy đã bán sạch danh mục khi ông nghe thấy rằng đến một cậu bé đánh giày cũng đang đưa ra lời khuyên đầu tư cổ phiếu.

Tuy nhiên, chẳng phải lúc nào cũng có bong bóng. Trong trường hợp thông thường, việc hành xử theo đám đông mang lại nhiều lợi nhuận. Sau cùng, các nhà đầu tư trái phiếu lớn thường theo dõi rất sát số liệu lạm phát, trong khi đó thị trường chứng khoán thường mang đến chỉ báo sớm về suy thoái sắp đến.

Để hiểu được thành công đầu tư của đám đông, Economist đã yêu cầu Morningstar, một tổ chức đầu tư, cung cấp dữ liệu các dòng tiền và hoạt động của một số quỹ tại Mỹ. Sau đó, Economist áp dụng một số bài kiểm tra cơ bản. Liệu có phải nhà đầu tư rót tiền vào loại tài sản đã tăng giá mạnh trong 12 tháng trước đó? Và liệu dự báo của họ áp dụng cho 12 tháng tiếp theo?

Nghiên cứu cho thấy đám đông thường ngu ngốc nhiều hơn là thông thái. Lĩnh vực được ưa chuộng nhất, tính theo dòng tiền ròng, tăng trưởng khá mạnh trong năm trước đó, cao hơn ngành trung bình khoảng hơn 2%. Nhà đầu tư rõ ràng đang đi theo xu thế.

Trong 12 tháng sau đó, lĩnh vực được chuộng nhất tăng trưởng kém hơn lĩnh vực trung bình khoảng 3%. Trong khoảng 60% trường hợp, lợi nhuận của lĩnh vực được chuộng nhất thấp hơn so với khi nhà đầu tư đổ tiền vào trước đó.

Nhà đầu tư không khỏi loạn đầu với những lời khuyên họ nhận được. Dự báo lợi nhuận từ phía các chuyên gia phân tích tại các ngân hàng đầu tư và môi giới chứng khoán thường được sử dụng như căn cứ để định giá cổ phiếu và dự báo lợi nhuận dài hạn. Trong khoảng 25 năm qua, dự báo tăng trưởng lợi nhuận hàng năm của các công ty Mỹ chưa bao giờ xuống sâu dưới mức 10%. 

Tất nhiên thực tế chẳng bao giờ tốt đẹp đến như vậy. Tốc độ tăng trưởng lợi nhuận như vậy cao hơn nhiều so với tăng trưởng hàng năm của kinh tế Mỹ, dự báo trên hoàn toàn khó khả thi. Mức độ tăng trưởng của EPS trên thị trường chứng khoán thấp hơn nhiều so với tăng trưởng GDP của Mỹ bởi nhiều công ty tăng trưởng nhanh nhất không được tính đến.

Tồi tệ hơn, vào năm 2000, dự báo lợi nhuận ở mức đỉnh cao khi thị trường chứng khoán chuẩn bị mất điểm. Các chuyên gia cũng chả mấy khôn ngoan hơn so với người nhận lời khuyên của họ.

Sự thông thái của đám đông chỉ có ý nghĩa khi dự báo thực sự độc lập, ví như khi các nông dân cùng đoán trọng lượng của một con bò tại hội chợ. Một khi bạn biết người khác đang nghĩ gì, quan điểm của họ sẽ khiến bạn sai lầm.

Bẩm sinh, con người ta được lập trình để hành động theo đám đông. Tỷ phú Warren Buffett kể câu chuyện của một người khai thác dầu đã chết buộc phải dừng lại trước cổng thiên đường bởi thánh Peter bảo với ông rằng việc làm cho người khai mỏ ở thiên đường đã hết.

Anh này lập tức thò đầu qua cửa thiên đường và hô lên: “Này các anh kia, người ta tìm thấy dầu ở địa ngục”. Lập tức đám đông người chạy khỏi cửa thiên đường và sau đó người khác thác dầu này được thánh gọi vào trong. Tuy nhiên người đó trả lời: “Xin cám ơn. Nhưng tôi sẽ cần kiểm chứng lời đồn đó.”

Theo Economist

Lãi suất cao chống lạm phát cao: Lý thuyết

Liên tiếp tăng, Ngân hàng Nhà nước đang sử dụng công cụ lãi suất để góp phần chống lạm phát. Nhưng vẫn có ý kiến trái chiều về hiệu quả của nó với thực tế của nền kinh tế Việt Nam.

Tính đến lần điều chỉnh ngày 31/3 vừa qua, Ngân hàng Nhà nước đã 3 lần liên tiếp tăng các lãi suất điều hành kể từ đầu năm, với mức độ điều chỉnh mỗi loại khác nhau. Thông điệp chính sách tiền tệ thắt chặt góp phần kiềm chế lạm phát được phát đi rõ ràng, công cụ cụ thể là lãi suất.

Cũng theo thông tin từ đại diện nhà điều hành, khi thực hiện giải pháp trên, có một khó khăn mang tính luận điểm xuất hiện trên thị trường, được cho là một ý thức hệ mới cần được phân tích, đánh giá một cách kỹ lưỡng. Đó là “làn gió ngược” khi cho rằng tăng lãi suất lên cao chưa hẳn đã kiềm chế được lạm phát, gắn với đặc thù của nền kinh tế Việt Nam, thậm chí có thể còn truyền dẫn thêm áp lực vào lạm phát…

Xoay quanh quan điểm phản biện đó, TS. Quách Mạnh Hào, công tác tại Công ty Chứng khoán Thăng Long (TLS) và Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội đã có một số trao đổi.

Thưa ông, ở vấn đề trên, việc liên tiếp tăng lãi suất của Ngân hàng Nhà nước vừa qua nhằm mục đích kiềm chế lạm phát là có hợp lý không? Và tại sao?

Quả thực rất khó để đánh giá một chính sách kinh tế là hợp lý hay không ngay khi nó được thực hiện bởi trong thực tế điều hành chính sách chúng ta chỉ có thể chọn một trong số nhiều lựa chọn mà kết quả của nó thì chúng ta chỉ có thể biết sau một thời gian và không có cơ hội so sánh với những lựa chọn khác.

Quan điểm của tôi về lựa chọn chính sách lãi suất trong bối cảnh nguy cơ lạm phát cao đã được trình bày trong những nghiên cứu về chủ đề này vào khoảng tháng 11/2010. Trong các bài nghiên cứu, tôi đã đặt ra câu hỏi và trả lời cho 3 vấn đề quan trọng trong mối quan hệ nêu trên.

Trong bài nghiên cứu thứ nhất, tôi đưa ra câu hỏi liệu có đúng chính sách lãi suất cao chống được lạm phát cao - chính là câu hỏi bạn đang hỏi tôi? Câu trả lời của tôi là đúng theo sách nhưng chưa phù hợp thực tiễn Việt Nam.

Điều đó là vì khi mặt bằng lãi suất cao, tăng thêm lãi suất sẽ làm tăng mức độ rủi ro trong nền kinh tế, tăng chi phí đầu vào cho doanh nghiệp và dẫn tới đình đốn sản xuất, thất nghiệp. Nếu bạn để ý thì công thức cổ điển “lãi suất cao chống lạm phát cao” được hình thành từ thực nghiệm tại các nước phương Tây, nhưng mặt bằng lãi suất và lạm phát tại các quốc gia đó thường ở mức rất thấp và do vậy mặt bằng lãi suất thêm không dẫn tới việc các doanh nghiệp phải rời bỏ sản xuất.

Nhưng tại Việt Nam, mặt bằng lãi suất đã ở mức quá cao, nếu áp dụng công thức sách giáo khoa nêu trên thì nguy cơ lạm phát do cầu kéo trở thành lạm phát chi phí đẩy là hiện hữu. Tôi đã gọi điều này là “vòng luẩn quẩn” trong nghiên cứu của mình.

Bên cạnh đó, việc cho vay cá nhân thường chiếm tỷ trọng cao so với cho vay doanh nghiệp tại các quốc gia phương Tây trong khi tại Việt Nam thì ngược lại cũng là một yếu tố chi phối sự hiệu quả của của công thức nêu trên.

Trên thực tế, trong giới nghiên cứu thế giới cũng đã có những bài nghiên cứu về chủ đề tương tự và kết luận thường thấy là trong điều kiện mặt bằng lãi suất cao thì công thức cổ điển là không hiệu quả.

Nhìn lại thực tế Việt Nam thời gian qua có thể thấy rằng Chính phủ đã theo đuổi chính sách ổn định vĩ mô để chống lạm phát và mặt bằng lãi suất thực tế đã tăng lên, lạm phát cũng chưa có dấu hiệu giảm. Theo tôi, còn quá sớm để kết luận về tính hiệu quả của lựa chọn chính sách, nhưng dù thế nào thì tôi cũng nhấn mạnh rằng sẽ không có lựa chọn hoàn hảo.

Vậy theo ông, đâu là một chính sách lãi suất hợp lý đối với Việt Nam ở thời điểm này? Xa hơn, làm sao để hạ được lãi suất?

Câu hỏi của bạn phù hợp với các câu hỏi khác trong các bài nghiên cứu nêu trên của tôi, bao gồm mức lãi suất bao nhiêu là phù hợp và làm thế nào để giảm lãi suất.

Trong các nghiên cứu của mình, tôi có lập luận rằng lý do dẫn tới nguy cơ lạm phát và vòng luẩn quẩn chủ yếu là do năng lực của nền kinh tế thể hiện qua chỉ số ICOR và tỷ suất đầu tư trên tăng trưởng quá cao. Nói cụ thể hơn thì đã có những khu vực không hiệu quả và hiệu quả nhưng lại được đánh đồng như nhau. Do vậy, một cách lý tưởng thì dòng tín dụng phải được khơi thông tới các khu vực sử dụng vốn hiệu quả và hạn chế các khu vực làm ăn không hiệu quả. Còn nếu chúng ta cân nhắc nền kinh tế như là một tổng thể chung thì chính sách lãi suất không nên quá cao hoặc quá thấp.

Tôi cũng đã đưa ra một tính toán cho thấy mặt bằng lãi suất cho vay phù hợp nền kinh tế Việt Nam khi ổn định vĩ mô đạt được nên nằm trong khoảng 11 - 14% và hệ thống ngân hàng hoàn toàn có thể đáp ứng được yêu cầu này.

Về việc làm thế nào để giảm lãi suất thì một trong những khuyến nghị trong nghiên cứu của tôi là việc “xóa bỏ trạng thái tiền rẻ” của các ngân hàng thương mại cổ phần lớn có được do chênh lệch giữa tỷ suất trái phiếu Chính phủ cao hơn lãi suất tái chiết khấu. Những điều chỉnh trong tháng 3/2011 đã đưa mức lãi suất tái chiết khấu cao hơn tỷ suất trái phiếu chính phủ và tôi nghĩ rằng điều này là tốt mặc dù trước đó thì các biện pháp thắt chặt tiền tệ đã làm thay đổi nhiều các biến số kinh tế khác so với thời điểm tôi nghiên cứu.

Ông có thể nói rõ hơn ở điểm chính sách tiền tệ góp phần kiềm chế lạm phát tại Việt Nam?

Sự lựa chọn chính sách nào cũng có những mặt trái và thực tế thì chúng ta không nên tranh luận về việc chính sách tiền tệ như thế nào là hợp lý nữa. Chính phủ thực tế đã theo đuổi chính sách tiền tệ thắt chặt thì tôi nghĩ cần phải thực hiện điều này một cách quyết liệt nhưng có định hướng, tránh tạo cảm giác không chắc chắn cho người tiêu dùng.

Nhìn vào mối quan hệ “dùng công cụ là chính sách tiền tệ để kiềm chế lạm phát”, nếu coi lạm phát là “gà” thì chúng ta cần phải khoanh vùng xem “gà” sẽ chạy đến đâu chứ không thể để gà chạy tự do và dùng công cụ tiền tệ để đuổi theo nó.

Lấy một ví dụ khá đơn giản là giá xăng dầu. Khi chúng ta tăng giá xăng dầu thì chúng ta giải thích là vì giá thấp hơn so với các nước láng giềng. Nhưng khi tăng xong rồi chúng ta cũng vấn nói tăng như thế là vẫn còn thấp hơn thì người dân sẽ nghĩ rằng còn tăng tiếp. Tại sao chúng ta không tăng một lần cho bằng hoặc đơn giản là nói rằng giá vẫn thấp hơn nhưng cam kết không có lần tăng giá nào nữa cho đến cuối năm.

Nếu chúng ta không định hướng người tiêu dùng về việc con gà lạm phát sẽ chạy đến đâu, thì rõ ràng điều này không khác gì để nó chạy tự do và chính sách tiền tệ sẽ liên tục phải đuổi theo nó.

Theo VN Economy